Tarihçe ve Genel Bakış:
1812’de, Napolyon yönetimi altında Hollanda’da pencere ve kapı sayısına göre vergi uygulanmaya başlandı. Bu sistem o dönemdeki Fransız vergi sisteminin bir parçasıydı. Vergi hem kapı sayısı hem de dışarı açılan pencere sayısına ve boyutuna göre alınıyordu; iç kısımdaki, sokağa ve bahçeye açılmayan pencereler ya da kapılar vergiye konu değildi.
Vergi miktarı yerleşim yerine, pencere ve kapının bulunduğu kata ve şehir büyüklüğüne bağlı olarak değişiyordu. 1821 yılında, düşük kira değerine sahip konutlar, kamu binaları, tavan pencereleri, kiler ve çatılardaki alanlarla yaşam amaçlı olmayan bölümler vergi kapsamından çıkarıldı.
Etkileri:
Gelir vergisi artışının halktan itiraz alması beklenirken böyle olmadı ve sayılabilir özellikteki pencereler ve kapılar üzerinden vergi almak kolay ve şeffaf bir yöntem olarak kabul edildi. Ancak bu vergi halk sağlığını da etkiledi. Daha az pencere, daha az doğal ışık, bunların sonucunda ise karanlık ve sağlıksız yaşam alanları ortaya çıktı, tıpkı İngiltere’deki pencere vergisinin neden olduğu etkiler gibi. Bu durum zamanla mimariyi de etkiledi. Daha az pencereyle inşa edilmiş, daha karanlık evler… Vergiden kaçınmak için bazı binalarda pencereler tuğlayla dolduruldu veya boyanarak gizlenmeye çalışıldı.
Kaldırılma Süreci:
Vergi, Fransız hakimiyeti sona erdikten sonra Hollanda Krallığı döneminde de sürdü, ancak 1896 yılında resmen yürürlükten kaldırıldı. Bu verginin kaldırılması, artan şehirleşme ve halk sağlığı kaygıları nedeniyle yeni gelir kaynaklarının geliştirilmesi sonucu gerçekleşti.
Rıza CEYLAN/Vergi Başmüfettişi
Bir Cevap Yazın